solarpum

घरावर सोलर बसवा फक्त ₹500 मध्ये

    आजकाल विजेचं बिल हा प्रत्येक घरासाठी चिंतेचा विषय बनला आहे. महिन्याला कितीही बचत करण्याचा प्रयत्न केला, तरी पंखे, टीव्ही, फ्रिज, वॉशिंग मशीन, पाण्याची मोटार आणि इतर उपकरणांमुळे वीजबिल वाढतच जातं. उन्हाळ्यात तर एसी किंवा कूलरचा वापर वाढल्यामुळे बिल आणखी जास्त येतं.

याच पार्श्वभूमीवर गेल्या काही काळात घराच्या छतावर सोलर पॅनेल बसवण्याबद्दल मोठ्या प्रमाणात चर्चा सुरू झाली आहे. विशेषतः “घरावर सोलर बसवा फक्त ₹500 मध्ये” किंवा “₹500 भरून सोलर मिळवा” अशा बातम्या आणि पोस्ट सोशल मीडियावर पाहायला मिळतात.

solarsikarpum

पण खरंच घरावर सोलर पॅनेल फक्त ₹500 मध्ये बसवता येतं का? Solar Subsidy म्हणजे नेमकी काय? सरकार किती मदत करते? अर्ज कुठे करायचा? आणि सोलर बसवल्यानंतर वीजबिल किती कमी होऊ शकतं?

या सगळ्या प्रश्नांची माहिती आपण या लेखातून सोप्या भाषेत समजून घेऊया.

सोलर पॅनेल म्हणजे सूर्यप्रकाशापासून वीज तयार करणारी यंत्रणा. घराच्या छतावर पॅनेल बसवले जातात आणि त्यांच्यावर सूर्यप्रकाश पडल्यावर त्यातून वीज निर्माण होते.

ही वीज घरातील दिवे, पंखे, टीव्ही, फ्रिज, कॉम्प्युटर, पाण्याची मोटार अशा उपकरणांसाठी वापरता येते.

घरासाठी सोलर बसवताना साधारणपणे सोलर पॅनेल, इन्व्हर्टर, स्ट्रक्चर, वायरिंग आणि इतर आवश्यक उपकरणांचा वापर केला जातो.

सोलरचा सर्वात मोठा फायदा म्हणजे सूर्यप्रकाश मोफत मिळतो. त्यामुळे एकदा सोलर सिस्टिम बसवल्यानंतर पुढील अनेक वर्षे वीज निर्मिती करता येते.

इथे सर्वात महत्त्वाची गोष्ट समजून घेणे गरजेचे आहे.

“₹500 मध्ये सोलर” हा शब्द ऐकून अनेकांना संपूर्ण सोलर सिस्टम फक्त ₹500 मध्ये मिळते असं वाटू शकतं. प्रत्यक्षात असा अर्थ घेणे चुकीचे ठरू शकते.

सोलर सिस्टिमची किंमत तिच्या क्षमतेनुसार, उपकरणांनुसार आणि इंस्टॉलेशनच्या खर्चानुसार बदलते. सरकारकडून मिळणारी सबसिडी ही त्या एकूण खर्चाचा काही भाग कमी करण्यासाठी असते.

काही ठिकाणी बँक कर्ज, EMI किंवा इतर आर्थिक योजनांमुळे ग्राहकाला सुरुवातीला कमी रक्कम भरावी लागू शकते. त्यामुळे “₹500 पासून” किंवा “₹500 भरून” अशा स्वरूपात जाहिरात केली जाऊ शकते.

म्हणूनच केवळ सोशल मीडियावरील पोस्ट पाहून “पूर्ण सोलर सिस्टम ₹500 मध्ये मिळते” असा निष्कर्ष काढू नये.

सोलर बसवण्यापूर्वी अधिकृत योजना, पात्रता, सबसिडीची रक्कम आणि अंतिम ग्राहक खर्च तपासणे खूप महत्त्वाचे आहे.

सरकारकडून नागरिकांना सोलर वापरण्यास प्रोत्साहन देण्यासाठी आर्थिक मदत दिली जाते. यालाच सामान्य भाषेत Solar Subsidy म्हटलं जातं.

घरगुती ग्राहकांनी आपल्या घराच्या छतावर सोलर रूफटॉप सिस्टम बसवावी, पारंपरिक विजेवरील अवलंबित्व कमी व्हावं आणि स्वच्छ ऊर्जेचा वापर वाढावा, हा यामागचा मुख्य उद्देश आहे.

सब्सिडीमुळे सोलर सिस्टिमची सुरुवातीची किंमत ग्राहकासाठी तुलनेने कमी होऊ शकते.

मात्र सब्सिडी मिळण्यासाठी काही अटी असतात. प्रत्येक व्यक्तीला किंवा प्रत्येक सोलर सिस्टमला सारखीच रक्कम मिळेल असं नाही.

केंद्र सरकारने घरगुती रूफटॉप सोलरसाठी “PM Surya Ghar: Muft Bijli Yojana” ही योजना सुरू केली आहे.

या योजनेचा उद्देश देशातील घरांना रूफटॉप सोलर बसवण्यासाठी प्रोत्साहन देणे हा आहे.

योजनेअंतर्गत पात्र घरगुती ग्राहकांना सोलर सिस्टिमच्या क्षमतेनुसार केंद्र सरकारकडून सब्सिडी मिळू शकते.

सोलर बसवल्यानंतर निर्माण झालेली वीज घरात वापरता येते. काही परिस्थितीत अतिरिक्त वीज ग्रिडमध्ये जाऊ शकते आणि त्यासाठी नेट मीटरिंगसारखी व्यवस्था लागू होऊ शकते.

यामुळे वीजबिलावर मोठी बचत होण्याची शक्यता असते.

सोलरची सब्सिडी ही सिस्टिमच्या क्षमतेवर अवलंबून असते. त्यामुळे “सगळ्यांना एकच रक्कम” मिळते असं नाही.

सामान्य घरगुती ग्राहकांसाठी सुरुवातीच्या क्षमतेवर प्रति किलोवॅट ठरावीक दराने आर्थिक मदत आणि त्यापुढील क्षमतेसाठी वेगळा दर लागू होऊ शकतो.

म्हणून तुमच्या घरासाठी किती सब्सिडी मिळेल हे सोलरची क्षमता, योजना आणि त्या वेळच्या सरकारी नियमांनुसार तपासणे आवश्यक आहे.

योजनेचे नियम आणि रक्कम वेळोवेळी बदलू शकतात. त्यामुळे अर्ज करण्यापूर्वी अधिकृत सरकारी पोर्टलवर अद्ययावत माहिती पाहणे योग्य ठरेल.साधारणपणे घरगुती वीज ग्राहक या प्रकारच्या रूफटॉप सोलर योजनेचा लाभ घेऊ शकतात.तुमच्या नावावर घरगुती वीज कनेक्शन असणे, संबंधित वीज वितरण कंपनीच्या नियमांची पूर्तता करणे आणि योजनेत नोंदणीकृत विक्रेता किंवा अधिकृत प्रक्रियेतून सोलर बसवणे अशा अटी लागू होऊ शकतात.

अर्ज करण्यापूर्वी तुमच्या वीज कनेक्शनची माहिती आणि कागदपत्रे तयार ठेवणे फायदेशीर ठरते.सोलरसाठी अर्ज करताना साधारणपणे काही मूलभूत कागदपत्रांची आवश्यकता असू शकते.

  • आधार कार्ड
  • वीज ग्राहक क्रमांक किंवा वीज बिल
  • मोबाईल नंबर
  • बँक खात्याची माहिती
  • बँक खात्याशी संबंधित आवश्यक कागदपत्रे
  • घराच्या छताची किंवा मालकीशी संबंधित माहिती, लागू असल्यास

अर्जाच्या प्रक्रियेनुसार आणखी काही कागदपत्रे मागितली जाऊ शकतात.

त्यामुळे कोणालाही कागदपत्रे देण्यापूर्वी संबंधित अधिकृत पोर्टल किंवा वीज वितरण कंपनीची माहिती तपासावी.सोलरसाठी ऑनलाइन अर्ज करण्याची सुविधा उपलब्ध आहे. अर्जाची प्रक्रिया साधारणपणे ऑनलाइन नोंदणीपासून सुरू होते.

सर्वप्रथम संबंधित अधिकृत सरकारी पोर्टलवर जाऊन घरगुती रूफटॉप सोलरसाठी अर्ज करावा लागतो.

अर्ज करताना तुमचा वीज ग्राहक क्रमांक, मोबाईल नंबर आणि इतर आवश्यक माहिती भरावी लागते.

त्यानंतर उपलब्ध अधिकृत विक्रेत्यांमधून योग्य विक्रेता निवडण्याची प्रक्रिया असू शकते.

विक्रेता घराची पाहणी करून सोलर सिस्टमची क्षमता, जागा आणि इतर तांत्रिक बाबी तपासू शकतो.

यानंतर सोलर पॅनेलची स्थापना केली जाते. आवश्यक तपासणी आणि मीटरशी संबंधित प्रक्रिया पूर्ण झाल्यानंतर सब्सिडीची प्रक्रिया पुढे जाते.

ही संपूर्ण प्रक्रिया योजना आणि संबंधित वीज वितरण कंपनीच्या नियमांनुसार बदलू शकते.

हा प्रश्न अनेकांच्या मनात असतो.

सोलर बसवल्यावर प्रत्येक घराचं वीजबिल शून्य होईलच असं नाही.

तुमचा महिन्याचा वीज वापर किती आहे, किती क्षमतेचा सोलर बसवला आहे, दिवसभरात किती वीज वापरली जाते, सोलरपासून किती वीज तयार होते आणि नेट मीटरिंगचे नियम काय आहेत यावर बचत अवलंबून असते.

काही घरांमध्ये वीजबिल खूप कमी होऊ शकतं. काही घरांमध्ये मात्र ठरावीक शुल्क किंवा वापरानुसार काही रक्कम भरावी लागू शकते.

म्हणून “सोलर बसवा आणि कायमचं वीजबिल बंद” असा दावा करण्यापेक्षा “वीजबिलात मोठी बचत होऊ शकते” असं म्हणणं अधिक योग्य आहे.

घरासाठी किती क्षमतेचा सोलर बसवायचा हा निर्णय तुमच्या वीज वापरावर आधारित असावा.

जर घरात दिवे, पंखे, टीव्ही आणि काही सामान्य उपकरणांचा वापर असेल तर कमी क्षमतेची सिस्टिम पुरेशी ठरू शकते.

जर फ्रिज, वॉशिंग मशीन, मोटार, कूलर किंवा इतर उपकरणांचा वापर जास्त असेल तर अधिक क्षमतेची सिस्टिम आवश्यक असू शकते.

एसीसारख्या जास्त वीज वापरणाऱ्या उपकरणांचा वापर असल्यास सोलरची क्षमता ठरवताना विशेष काळजी घ्यावी.

फक्त जास्त सब्सिडी मिळते म्हणून मोठी सिस्टिम बसवण्यापेक्षा आपल्या वास्तविक वीज वापरानुसार सोलरची क्षमता निवडणे चांगले.

सोलरचा सर्वात मोठा फायदा म्हणजे वीज खर्चात होणारी बचत.समजा एखाद्या कुटुंबाचं दर महिन्याचं वीजबिल नियमितपणे जास्त येत असेल, तर सोलरमुळे त्यांचा ग्रिडवरील वीज वापर कमी होऊ शकतो.दुसरा फायदा म्हणजे सूर्यप्रकाशाचा वापर करून वीज तयार करता येते.तिसरा महत्त्वाचा फायदा म्हणजे दीर्घकाळाच्या दृष्टीने सोलर ही गुंतवणूक ठरू शकते.एकदा सिस्टम बसवल्यानंतर तिची नियमित देखभाल योग्य पद्धतीने केल्यास अनेक वर्षे वापर करता येतो.ग्रामीण भागातही सोलरचा मोठा फायदा होऊ शकतो.अनेक गावांमध्ये घरांच्या छतावर पुरेशी मोकळी जागा उपलब्ध असते. दिवसभर चांगला सूर्यप्रकाश मिळत असल्यामुळे सोलर सिस्टमचा उपयोग होऊ शकतो.शेतकरी किंवा ग्रामीण कुटुंबांच्या घरात पाण्याची मोटार, दिवे, पंखे आणि इतर उपकरणांचा वापर असल्यामुळे वीज खर्च कमी करण्यासाठी सोलर उपयोगी ठरू शकतो.

मात्र शेतीसाठी वापरल्या जाणाऱ्या सोलर योजना आणि घरगुती रूफटॉप सोलर योजना वेगळ्या असू शकतात. त्यामुळे कोणती योजना तुमच्यासाठी लागू आहे हे आधी तपासणे आवश्यक आहे.

सोलर घेताना अनेक लोक पहिल्यांदा सब्सिडीकडे पाहतात. पण प्रत्यक्षात सोलरची गुणवत्ता आणि योग्य इंस्टॉलेशनही तितकंच महत्त्वाचं आहे.

स्वस्त सिस्टिम घेतली आणि काही वर्षांत समस्या निर्माण झाली तर अपेक्षित बचत मिळणार नाही.

त्यामुळे पॅनेलची गुणवत्ता, इन्व्हर्टर, इंस्टॉलेशन, वॉरंटी, सर्व्हिस आणि विक्रेत्याची विश्वासार्हता या सगळ्या गोष्टी तपासणे आवश्यक आहे.

सब्सिडी मिळते म्हणून कोणतीही सिस्टिम घ्यायची असं न करता योग्य सिस्टिम निवडणं महत्त्वाचं आहे.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *